Các stablecoin từ đó đến nay đều luôn có một điểm chung, đó là sẽ luôn có một loại tài sản bảo chứng cho giá trị của chúng, do đó nếu các loại tài sản bảo chứng cho stablecoin biến động hoặc gặp bất lợi, stablecoin đó cũng sẽ bị ảnh hưởng tiêu cực rất nhiều (vd: USDC, DAI đã từng mất peg khi fund dự trữ bị biến động).

 

Câu hỏi lớn đã được đặt ra: Một stablecoin có cơ chế không cần tài sản bảo chứng sẽ như thế nào?

Flatcoin là gì?

Flatcoin là các loại stablecoin phi tập trung được peg vào tỷ lệ lạm phát để mang lại sự ổn định về sức mua và khả năng phục hồi trước sự bất ổn của nền kinh tế.

 

Nhiều người đang chuyển hướng và bắt đầu để ý đến các giải pháp non-fiat peg (không còn neo giá các stablecoin vào USD hay các loại tiền pháp định). Vậy ưu điểm của Flatcoin là gì và vì sao lại chọn phát triển Flatcoin?

Flatcoin sẽ không chọn peg vào bất kỳ loại đồng tiền pháp định nào
Flatcoin sẽ không chọn peg vào bất kỳ loại đồng tiền pháp định nào 

Không giống như các loại stablecoin hiện đang có trên thị trường (như USDT, USDC, TUSD,v.v), Flatcoin sẽ không chọn peg vào bất kỳ loại đồng tiền pháp định nào mà chọn peg vào một rổ tài sản hàng hóa hoặc một chỉ số nào đó. Điều này sẽ mang lại sự ổn định cao hơn trong thời gian dài cho token, vì các loại fiat thường mất giá theo thời gian vì lạm phát.

 

Đọc thêm: Khi Bitcoin không phải là công cụ chống lạm phát

 

Chúng ta cần Flatcoin vì lạm phát có thể ảnh hưởng xấu đến giá trị của fiat và làm giảm sức mua. “Time value money” sẽ là một câu nói gắn với Fiat hiện tại, giá trị của 1$ trong hiện tại sẽ lớn hơn trong tương lai, tức đồng tiền sẽ ngày càng mất giá do lạm phát.

 

Một ví dụ quen thuộc trong thực tế: Khi còn nhỏ, mọi người thường mua một ổ bánh mì chỉ khoảng 8000 đến 10000 VNĐ, nhưng cùng một đó ở thời điểm hiện tại giá đã ở mức 15000 đến 18000 VND, đây chính là ảnh hưởng của lạm phát.

 

Quay lại với Flatcoin, mục đích của loại token này là giúp giữ nguyên giá trị bằng cách peg hoặc tracking vào tỷ lệ lạm phát. Thay vì neo giá trị vào một loại tiền tệ, Flatcoin sẽ phụ thuộc vào một rổ các loại tài sản, giúp cho giá trị ít bị sụt giảm trước những biến động của thị trường.

 

Ý tưởng đơn giản đó là: nếu một flatcoin có thể duy trì được sức mua theo thời gian thì người dùng sẽ không phải lo lắng về việc mất giá do lạm phát. Điều này giúp cho Flatcoin trở thành một kho lưu trữ giá trị linh hoạt và đáng tin cậy hơn cho tương lai, do giá trị của flatcoin sẽ biến động thuận theo tỷ lệ lạm phát trên thị trường.

Mối tương quan của Flatcoin với Tradfi

Có một ví dụ về sự tương đồng của một tổ chức có ứng dụng tương tự Flatcoin:  Chính sách NEER của Singapore tập trung vào việc quản lý giá trị của đồng đô la Singapore (SGD) bằng cách so sánh nó với một nhóm các loại tiền tệ khác. Nhóm tiền tệ này sẽ đại diện cho các quốc gia mà Singapore giao dịch nhiều nhất.

 

Bằng cách này, họ tạo ra một loại tỷ giá hối đoái "trung bình", giúp cân bằng những sự tăng giảm của từng loại tiền tệ. Bây giờ, khi có áp lực lạm phát, điều đó có nghĩa là mức giá chung của hàng hóa và dịch vụ đang tăng lên và sức mua của đồng tiền đang giảm đi.

NEER của Singapore tập trung vào việc quản lý giá trị của đồng đô la Singapore (SGD)
NEER của Singapore tập trung vào việc quản lý giá trị của đồng đô la Singapore (SGD) 

Bằng cách kiểm soát giá trị của SGD liên quan đến tỷ giá hối đoái "trung bình" này, ngân hàng trung ương Singapore, Cơ quan tiền tệ Singapore (MAS), có thể đảm bảo giá trị của SGD không tăng hoặc giảm quá nhiều do lạm phát.

 

Nói một cách đơn giản hơn, hãy tưởng tượng bạn đang đi bập bênh với một người bạn. Nếu một trong hai bạn nặng hơn nhiều so với người kia, chiếc bập bênh sẽ bị nghiêng đáng kể. Nhưng nếu cả hai bạn cân nặng như nhau thì bập bênh sẽ cân đối hơn.

Ứng dụng của Flatcoin trong Defi

RAI đến từ Reflexer Finance là một ví dụ cho Flatcoin xuất hiện từ tháng 02/2021. Và Vitalik Buterin cũng đã cho rằng đây là một loại stablecoin lý tưởng.

RAI đến từ Reflexer Finance là một ví dụ cho Flatcoin xuất hiện từ tháng 02/2021
RAI đến từ Reflexer Finance là một ví dụ cho Flatcoin xuất hiện từ tháng 02/2021

Không giống các loại stablecoin peg vào USD, RAI không có mục tiêu có một mức giá cố định. RAI có được sự ổn định nhờ vào cơ chế có tên là “redemption price”. Mức giá sẽ tự động điều chỉnh dựa trên điều kiện thị trường và hành động của người dùng. Cơ chế sẽ khuyến khích mọi người mua hoặc bán RAI để ổn định mức giá.

 

Nếu giá của RAI > redemption price, thì người dùng được khuyến khích bán RAI của họ để nắm bắt cơ hội kinh doanh chênh lệch giá, đưa giá của nó đến gần mục tiêu hơn.

Nếu giá của RAI > redemption price, thì người dùng được khuyến khích bán RAI
Nếu giá của RAI > redemption price, thì người dùng được khuyến khích bán RAI 

Nếu giá của $RAI < redemption price, người dùng được khuyến khích mua $RAI vì nó bị định giá thấp, điều này giúp điều chỉnh giá của nó phù hợp với giá mua lại. Cơ chế này làm cân bằng cung cầu trên thị trường.

Nếu giá của $RAI < redemption price, người dùng được khuyến khích mua $RAI
Nếu giá của $RAI < redemption price, người dùng được khuyến khích mua $RAI 

RAI đã đạt được thành công vừa phải khi ra mắt, nhưng vẫn chưa đạt được mức độ phổ biến như các stablecoin khác. Mặc dù việc các loại token phi tập trung là tốt nhưng việc ứng dụng vẫn còn hạn chế.

Các thông số của RAI
Các thông số của RAI

Nhược điểm chí mạng Flatcoin

Nghe thì sẽ cảm thấy cơ chế này như thật sự trong mơ, nhưng do vấn đề không ổn định ở một mức giá cụ thể, đã khiến nó mang trong mình điểm yếu chí mạng khi muốn trở thành một stablecoin.

 

Sự tin tưởng vào các loại stablecoin non-fiat peg thường đối mặt với khả năng chấp nhận sự dao động trong giá trị và khó dự đoán. Việc không có mục tiêu cố định mức giá, đã làm tăng độ phức tạp khi sử dụng của token này rộng rãi.

 

Trên thực tế, RAI được thế chấp bằng ETH, người dùng sẽ gửi ETH của họ vào để mint ra RAI, và trả lại RAI để lấy lại tài sản thế chấp, cơ chế thế chấp quá mức sẽ đảm bảo khả năng thanh toán của nền tảng.

 

Trong tháng Trong tháng 05/2022, một làn sóng sụp đổ ập đến thị trường: $UST và $LUNA sụp đổ, Celsius phá sản, v.v. Điều này dẫn đến việc ETH giảm mạnh từ $3580 xuống mức thấp nhất là $890 vào tháng 6 năm 2022.

Trong tháng 05/2022, một làn sóng sụp đổ ập đến thị trường VỚI $UST và $LUNA sụp đổ
Trong tháng 05/2022, một làn sóng sụp đổ ập đến thị trường VỚI $UST và $LUNA sụp đổ

Việc tồn tại dựa vào ETH, đã dẫn đến rủi ro thanh lý tăng cao đối với những người nắm giữ RAI do giá ETH giảm mạnh; và có sự chênh lệch giá thị trường và redemption price do không có trung gian kiếm lợi nhuận chênh lệch giá.

Việc tồn tại dựa vào ETH, đã dẫn đến rủi ro thanh lý tăng cao đối với những người nắm giữ RAI
Việc tồn tại dựa vào ETH, đã dẫn đến rủi ro thanh lý tăng cao đối với những người nắm giữ RAI

Khắc phục nhược điểm nhưng chưa đủ

Một “nhân vật” mới khác trong mảng này là Nuon Finance, dự án đưa ra một cách tiếp cận khác biệt so với RAI đó là tập trung vào việc cố định lạm phát. Nuon là một loại Flatcoin phi tập trung track tỷ lệ lạm phát, cho phép người dùng duy trì sức mua. Nuon sẽ dựa vào oracle cung cấp chỉ số lạm phát độc lập là Trueflation, để tính toán peg của Nuon mỗi ngày.

Oracle từ Trueflation sẽ cung cấp cho Nuon một mức peg được điều chỉnh theo lạm phát
Oracle từ Trueflation sẽ cung cấp cho Nuon một mức peg được điều chỉnh theo lạm phát

Nuon được peg vào giá trị của một giỏ hàng hóa có giá 1$ khi launch,  theo chỉ số đến từ Trueflation. Mỗi ngày, oracle từ Trueflation sẽ cung cấp cho Nuon một mức peg được điều chỉnh theo lạm phát, đảm bảo sức mua của người nắm giữ token.

 

Dự án cung cấp cho người vay lãi suất 0% đối với các khoản vay của họ, miễn là họ duy trì tỷ lệ tài sản thế chấp bắt buộc, trong khi RAI có lãi suất vay cố định là 2% mỗi năm. Mainnet của Nuon ra mắt trên Arbitrum, nhưng TVL của nó nhỏ hơn 100K (theo DefiLlama).

 

Mặc dù đã có những bước cải tiến hơn so với RAI, nhưng do cơ chế flatcoin vẫn chưa thật sự phát triển, cộng thêm việc mọi người vẫn chưa đo lường được mức độ rủi ro của các loại stablecoin mới, nên các dự án về mảng flatcoin đến hiện tại vẫn chưa tạo được nhiều sự chú ý.

Mainnet của Nuon ra mắt trên Arbitrum, nhưng TVL của nó vẫn nhỏ hơn 100K

Tổng kết

Có thể thấy flatcoin là một cơ chế độc đáo khi giúp cho loại tài sản không neo theo fiat có thể tránh khỏi lạm phát. Tuy nhiên, việc đánh đổi “sự ổn định” để “tránh lạm phát” có lẽ như đang làm flatcoin đi lệch khỏi con đường stablecoin, khi chúng ta không thể xác định mức giá cụ thể của một loại tiền tệ. Flatcoin có lẽ sẽ phải cần thêm thời gian để phát triển và củng cố lại cơ chế của mình.

 

Các bạn có suy nghĩ thế nào về loại stablecoin mới này? Hãy để lại dưới phần bình luận cho chúng mình cùng biết nhé!