Omnichain Fungible Token (OFT) là một giải pháp công nghệ mới được LayerZero trình làng trong thời gian vừa qua và đang dần trở thành tâm điểm trong lĩnh vực blockchain vì cơ chế hoạt động đặc biệt của mình. Vậy Omnichain Fungible Token là gì? Liệu đây có phải là một xu hướng mới cần lưu tâm?

Omnichain Fungible Token (OFT) là gì?

Omnichain Fungible Token (OFT) là một tiêu chuẩn token có thể giúp các token mở rộng trên hệ sinh thái multichain. Dù mới chỉ ra mắt chưa bao lâu nhưng nhiều dự án DeFi hàng đầu đã và đang áp dụng giải pháp này này trên chính nền tảng của họ.

 

OFT có khả năng Mint và Burn 1:1 để phát hành qua hệ sinh thái khác phát hành token qua blockchain khác nhờ cơ sở hạ tầng và công cụ hỗ trợ từ LayerZero, từ đó giảm thiểu các mối đe dọa tấn công honeypot đồng thời giảm phí thanh khoản và phí chuyển tiền.

 

Theo đó, khi người dùng yêu cầu chuyển OFT của họ từ Chain A sang Chain B, Endpoint trên Chain A đốt OFT, làm thay đổi tổng cung OFT và tạo một yêu cầu tin nhắn cho Endpoint trên Chain B để tạo ra số lượng tương ứng cho người dùng trên Chain B. Việc chuyển tin nhắn qua chain này tuân theo các tiêu chuẩn của Modular Interoperability Framework.

Cơ chế của LayerZero, cơ sở để OFT có thể hoạt động
Cơ chế của LayerZero, tiền đề để OFT có thể hoạt động

Lý do OFT ra đời

Hiện tại, để hiểu rõ hơn câu chuyện tại sao LayerZero lại ra mắt OFT, thì phải nắm vấn đề mà cầu nối và hệ sinh thái giữa các chain đang gặp phải cũng như Omnichain là gì.

 

Đọc thêm: Tầm quan trọng của cầu nối trong Blockchain

 

Trong bối cảnh thị trường crypto đang sôi động cùng với đó là sự ra đời của nhiều cơ sở hạ tầng mới, chuyển tài sản giữa các chain đã trở thành vấn đề bức bối, khó có thể giải quyết chu toàn. Vì vậy, khái niệm multi-chain và cross-chain đã ra đời. Tuy nhiên, vấn đề xử lý giao dịch, bảo mật và thanh khoản vẫn còn là thách thức không hề nhỏ.

 

Trong đó, multi-chain là tập hợp các blockchain khác nhau hoạt động độc lập nhưng có sự tương thích về mặt công nghệ. Việc triển khai đa chuỗi dễ gây phân mảnh thanh khoản và phức tạp. Còn cross-chain thì cho phép người dùng chuyển đổi tài sản giữa các blockchain khác nhau, nhưng giải pháp cầu nối trên lại đang trở thành tâm điểm chú ý của các hacker và gây ra lỗ hổng về bảo mật tài sản.

Sự khác biệt giữa cross-chain, multichain và omnichain
Sự khác biệt giữa cross-chain, multichain và omnichain

Vì vậy, LayerZero giới thiệu khái niệm Omnichain, giải pháp trao đổi tài sản xuyên chuỗi hiệu quả hơn các giao thức cross-chain hiện có. Nhờ đó, vấn đề bảo mật và thanh khoản cũng được giải quyết.

 

Omnichain cho phép chuyển native token trực tiếp từ chain A sang chain B mà không cần đến wrap token và giải quyết các vấn đề của multi-chain và cross-chain. LayerZero là lớp lõi cơ sở hạ tầng phát triển các ứng dụng Omnichain, hỗ trợ các Layer 1, Layer 2 và thậm chí là Layer 3.

 

Dù vậy, LayerZero không chỉ dừng lại ở đó. Với tiêu chuẩn OFT, họ đã nâng cao dịch vụ của mình. Ví dụ, với token USDC trên Solana, nhiều giải pháp bridge tạo ra nhiều phiên bản "wrapped token" khác nhau. Điều này không chỉ phân mảnh thanh khoản của USDC mà còn gây khó khăn trong việc phân biệt các phiên bản.

Logic hoạt động của wrapped token
Logic hoạt động của wrapped token

Circle hỗ trợ người dùng phát hành trực tiếp USDC trên Solana để giải quyết vấn đề này. Tuy nhiên, đối với Dapps, nếu muốn phát hành qua blockchain khác, họ cần phải tích hợp các giải pháp của bên thứ ba để đảm bảo thanh khoản cho wrapped token. Khi sử dụng từ hai giải pháp wrapped token trở lên, vấn đề phân mảnh thanh khoản sẽ trở nên rõ rệt hơn.

 

Trong bối cảnh đó, OFT ra đời. Omnichain Fungible Tokens có cơ chế tương tự như các token ERC-20. Theo đó, ERC-20 có thể sử dụng được với bất kỳ ứng dụng nào trên EVM còn OFT có thể được áp dụng với bất kỳ ứng dụng dApp nào trên bất kỳ chain nào mà LayerZero đã tích hợp, thông qua quy trình tương tác từ hợp đồng sang hợp đồng, mà không cần phải thông qua cầu nối cross-chain.

 

Mặc dù theo lý thuyết, cầu nối cross-chain có thể chuyển đổi token giữa các blockchain khác nhau một cách dễ dàng nhưng trên thực tế, các dịch vụ cross-chain phải khóa token của user trên native chain và sau đó tạo ra một phiên bản của tài sản đó trên chuỗi đích. 

 

Về dài hạn, quá trình này có thể rất tốn kém và đầy rủi ro. Ngoài ra, phương pháp trên còn khiến tính thanh khoản được phân bổ trên nhiều chuỗi do tính tương thích của các dịch vụ này.

Cơ chế của cross-chain còn tiềm ẩn nhiều rủi ro
Cơ chế của cross-chain còn tiềm ẩn nhiều rủi ro

Vì vậy, kết hợp giữa cơ chế của ERC-20 và hệ sinh thái Omnichain, OFT sẽ là một giải pháp loại bỏ nhu cầu sử dụng nhiều token trên các chain khác nhau. 

 

Nhờ vào phương pháp đốt OFT gốc trên chain gốc và phát hành một số lượng tương đương trên chuỗi đích, tổng nguồn cung vẫn được giữ nguyên. Phương pháp này đơn giản hóa quy trình quản lý token và đảm bảo tính nhất quán trên tất cả các chuỗi.

Lợi ích của OFT

Giải quyết vấn đề de-pegging

Cũng ví dụ với USDC tại Solana như trên, ta có thể thấy rằng với việc có nhiều phiên bản USDC, mỗi phiên bản lại cần phải có những liquidity pool khác nhau để phục vụ nhu cầu chuyển đổi/giao dịch. Và điều này đặt ra một vấn đề lớn cho các nhà phát triển: làm thế nào để đảm bảo sự tương thích giữa các phiên bản?

 

Các dự án tích hợp OFT sẽ giải quyết vấn đề trên bằng cách cung cấp thanh khoản cho các đôi token theo chuẩn OFT của họ. Bằng cách này, nguồn lực thanh khoản sẽ tập trung hơn, đặc biệt là so với các giải pháp wrapped token của các bridge khác. Nếu sử dụng OFT, người dùng sẽ không còn phải lo lắng về việc liệu token mà họ đang sở hữu có thực sự là của dự án hay không.

OFT có thể giải quyết vấn đề depeg đang tồn đọng bấy lâu
OFT có thể giải quyết vấn đề depeg đang tồn đọng bấy lâu

Bên cạnh đó, OFT là phiên bản native của dự án phát hành, do đó sẽ không có vấn đề trượt giá khi bridge, như các bridge khác. OFT được phát triển bởi đội ngũ phát triển blockchain, nên nó gần như là một phiên bản light của các bridge như Avalanche Bridge hoặc Polygon Bridge.

 

Mặc dù các giải pháp wrapped token của các bridge khác có thể vẫn sẽ tồn tại, nhưng OFT sẽ tạo ra áp lực cạnh tranh lớn với chúng. Nếu người dùng sử dụng OFT, họ sẽ nhận được nhiều lợi ích và trải nghiệm tốt hơn, từ đó sẽ ưu tiên sử dụng OFT hơn.

Thuận tiện triển khai token đa chuỗi

LayerZero hiện đã tích hợp rất nhiều blockchain khác nhau và cùng với kiến trúc ultra light node thì trong tương lai, việc mở rộng mạng lưới sẽ còn được đẩy mạnh hơn nữa. Nhờ đó, LayerZero có thể hỗ trợ các dự án blockchain khác nhiều hơn, giúp cho việc kết nối giữa các dự án trở nên dễ dàng hơn.

 

Đặc biệt, các dự án phát triển token theo OFT cũng sẽ thuận tiện và chủ động hơn khi có nhu cầu mở rộng qua các blockchain được hỗ trợ. Khi đó, chúng không cần phụ thuộc vào một bên dự án cross-chain khác, giúp cho quá trình mở rộng trở nên nhanh chóng và dễ dàng hơn.

Hệ sinh thái của LayerZero tính đến thời điểm 28/4
Hệ sinh thái của LayerZero tính đến thời điểm 28/4 

Bên cạnh đó, việc tích hợp nhiều blockchain cũng đồng nghĩa với việc LayerZero có thể hỗ trợ nhiều loại token khác nhau, giúp cho hệ sinh thái của dự án trở nên đa dạng hơn và thu hút được nhiều người dùng hơn. Ngoài ra, việc tích hợp các blockchain còn mang lại nhiều lợi ích khác như tăng tính bảo mật cho hệ thống và giảm thiểu rủi ro trong quá trình giao dịch.

Các lợi ích khác

Với việc nắm quyền sở hữu với token trên nhiều blockchain, OFT còn mang lại nhiều lợi ích khác đối với dự án như:

 

  • OFTs không yêu cầu khóa tài sản trên chuỗi nguồn trước khi mint trên chuỗi đích. Tài sản được burn trên chuỗi nguồn và mint trên chuỗi đích để ngăn chặn các cuộc tấn công vào honeypot trên các Bridge.
  • Không cần sử dụng các mạng thanh khoản phổ biến trong các giải pháp cầu nối khác, chỉ phải trả phí gas để cầu nối OFT. Việc chuyển khoản của một OFT và tài sản OFT cùng loại có số tiền tương tự.
  • Dễ dàng triển khai liquidity mining trên nhiều hệ sinh thái.
  • Token trên nhiều hệ sinh thái đều có thể tham gia quản trị.
  • Người dùng có quyền lợi và yield như nhau trên các blockchain khác nhau của các dự án hỗ trợ staking.
OFT còn mang lại nhiều lợi ích khác đối với dự án
OFT còn mang lại nhiều lợi ích khác đối với dự án

Cơ hội đầu tư mảng OFT

Để tận dụng tiềm năng của LayerZero và OFTs, có thể kể đến:

 

  • Farm Layer Zero Airdrop: User có thể làm theo hướng dẫn để tham gia airdrop LayerZero. Quy trình trên khá đơn giản và chỉ tốn chi phí rất nhỏ
  • Đầu tư vào Stargate Finance (STG): Token STG là OFT đầu tiên được xây dựng trên LayerZero. Đầu tư vào STG không chỉ giúp nhà đầu tư có cơ hội nhận thêm lợi nhuận mà còn tăng khả năng được tham gia airdrop LayerZero trong tương lai. Tuy nhiên như mọi lần, DYOR trước khi quyết định xuống tiền.
  • Xác định các dự án sẽ chuyển đổi sang OFT: Tìm kiếm các giao thức đang có ý định chuyển sang OFTs. Level Finance, một dự án DEX perpetual đa chuỗi, là một dự án tương đối hứa hẹn.
User có thể làm theo hướng dẫn để tham gia airdrop LayerZero
User có thể làm theo hướng dẫn để tham gia airdrop LayerZero

Hệ sinh thái OFT hiện nay

BTC.b

Cầu Avalanche đã bổ sung tính năng hỗ trợ cho mạng Bitcoin vào tháng 6 năm 2022, mở rộng khả năng lưu trữ BTC của người dùng trên mạng Bitcoin và cung cấp phiên bản ERC-20 được wrap, BTC.b, trên Avalanche. Tuy nhiên, để đảm bảo tính bảo mật cho hệ thống này, người dùng phải tin tưởng vào tám “Wardens” của Avalanche Bridge, bao gồm Halborn, Avascan, Bware Labs, Ankr, Chainstack, Protofire, Blockdaemon và Ava Labs.

 

Vào tháng 11 năm 2022, Avalanche đã công bố quan hệ đối tác với LayerZero để nâng cấp BTC.b thành OFT. Điều này đã biến đổi BTC.b từ token ERC-20 chỉ có thể được phát hành trên Avalanche thành OFT có thể được mint và đốt trên các mạng tương thích với LayerZero. Với sự thay đổi này, BTC.b đã có sự gia tăng đáng kể trong hoạt động mint/đốt cũng như nguồn cung BTC.b tổng thể tăng đều đặn.

Avalanche đã công bố quan hệ đối tác với LayerZero để nâng cấp BTC.b thành OFT
Avalanche đã công bố quan hệ đối tác với LayerZero để nâng cấp BTC.b thành OFT

Như đã chia sẻ, vì BTC.b là một OFT, nó có thể được chuyển đổi tới từ Avalanche đến các chuỗi được hỗ trợ bởi LayerZero như Polygon, Arbitrum, Ethereum, Aptos,… một cách nhanh chóng, nhờ đó, người dùng có thể:

 

  • Sử dụng Bitcoin gốc của họ trên các dApp dưới dạng BTC.b và nhanh chóng chuyển đổi BTC.b trở lại thành Bitcoin gốc.
  • Sử dụng Bitcoin Bridge để chuyển đổi BTC.b sang bất kỳ chuỗi được hỗ trợ bởi LayerZero và sử dụng nó trên các dApp trong hệ sinh thái đó.

 

Mặc dù nguồn cung BTC.b mới chỉ dưới 7.000 token, tức chỉ bằng khoảng 4% so với lượng tài sản synthetic Bitcoin lớn nhất là WBTC khi có nguồn cung lên tới khoảng 170.000 token, tuy nhiên, công cụ phái sinh mới này vẫn còn rất nhiều tiềm năng phát triển trong tương lai.

 

Ở mặt khác, kể từ khi chuyển đổi sang tiêu chuẩn OFT, nguồn cung BTC.b đã tăng hơn gấp đôi trong khi nguồn cung WBTC giảm khoảng 26%. Điều này cho thấy sự phát triển và tiềm năng của BTC.b trong thời gian tới và sẽ tiếp tục được theo dõi khi BTC.b đáo hạn.

Nguồn cung BTC.b tăng nhờ vào tiêu chuẩn OFT
Nguồn cung BTC.b tăng nhờ vào tiêu chuẩn OFT

Giao thức DeFi

Trong những tháng gần đây, các giao thức DeFi như Trader Joe (JOE), PancakeSwap (CAKE), Radiant Capital V2 (RDNT), và GMD Protocol (GMD) đã chuyển mình tiêu chuẩn OFT. Các giao thức này đang đợi thời điểm thích hợp để triển khai token quản trị OFT.

 

Một khi token quản trị OFT được triển khai, các giao thức này sẽ có thể tận dụng những lợi ích của token quản trị hỗ trợ multichain, giúp cho họ có thể tương tác với nhiều network khác nhau và bầu chọn mà không bị giới hạn trong một network duy nhất.

 

Hãy cùng điểm qua một số dự án và token đáng chú ý của OFT.

CAKE

Vào tháng 12 năm 2022, PancakeSwap thông báo đã hợp tác với LayerZero để ra mắt Aptos PancakeBridge.

 

Mặc dù thông báo ban đầu của PancakeBridge không đề cập đến OFT, nhưng theo l1y thuyết, CAKE là một OFT và đồng nghĩa với việc, CAKE trên Aptos có giá trị bằng với CAKE trên BNB Chain. Theo đó, người dùng có thể cầu nối token CAKE giữa hai chuỗi này với tỷ lệ 1:1.

PancakeSwap thông báo đã hợp tác với LayerZero
PancakeSwap thông báo đã hợp tác với LayerZero

Joe và LayerZero

Trader Joe hợp tác với LayerZero, ra mắt JOE dưới dạng OFT. Kết hợp này giúp JOE mở khóa những tính năng ưu việt vượt trội hơn trước đây rất nhiều:

 

  • Kết nối JOE trên tất cả các chuỗi được hỗ trợ bởi Trader Joe (Avalanche, Arbitrum, BNB Chain).
  • JOE trở thành một multi-chain native token có thể được cầu nối qua các chuỗi khác nhau với tỷ lệ 1:1.
  • JOE và sàn giao dịch Trader JOE biến đổi thành một dApp đa chuỗi thực sự.
Trader Joe hợp tác với LayerZero, ra mắt JOE dưới dạng OFT
Trader Joe hợp tác với LayerZero, ra mắt JOE dưới dạng OFT

Stargate: Điểm đến dành cho OFT

Stargate Finance là một network thanh khoản được xây dựng trên LayerZero. Giao thức ban đầu được thiết kế như một nơi liên kết giữa stablecoin và các tài sản phổ biến khác trên các chuỗi được kết nối với LayerZero. Tuy nhiên, khi OFT đạt được sức hút, Stargate đã quyết định thêm OFT token vào giao diện người dùng của mình vào tháng 12 năm 2022 để đổi lấy khoản phí 0,02% cho tất cả các lần chuyển.

 

Điều này đã giúp Stargate tạo ra một tiêu chuẩn chung cho các ứng dụng và các chuỗi khác nhau, giúp các nhà đầu tư tiết kiệm được thời gian và công sức trong việc tìm kiếm các trang web duy nhất dành riêng cho từng OFT như trước đây.

 

Trước khi có sự hỗ trợ của Stargate, OFT chỉ có thể được kết nối thông qua các trang web duy nhất dành riêng cho từng OFT. Ví dụ, CAKE và JOE chỉ có thể được liên kết trên các trang web tương ứng của họ. Tuy nhiên, khi bật hỗ trợ chuyển OFT trên Stargate, người dùng đã có quyền truy cập vào một giao diện duy nhất có thể hỗ trợ tất cả các chuyển cầu nối OFT.

Stargate đã quyết định thêm OFT token vào giao diện người dùng của mình
Stargate đã quyết định thêm OFT token vào giao diện người dùng của mình

Nhờ đó sẽ giảm giảm thiểu tình trạng mất mát do chuyển tiền giữa các trang web khác nhau, đồng thời tăng tính thanh khoản và giúp các nhà đầu tư có thể tìm kiếm các cơ hội đầu tư tiềm năng trên các chuỗi khác nhau.

 

Ngoài ra, bản nâng cấp này cũng giúp các ứng dụng áp dụng tiêu chuẩn OFT sẵn sàng hưởng lợi. Vì token OFT không phụ thuộc vào mạng thanh khoản của Stargate (mạng thanh khoản chỉ cần thiết cho những người không phải OFT), các ứng dụng không cần sử dụng tài nguyên để khuyến khích và duy trì tính thanh khoản trên nền tảng.

 

Từ đó tăng tính hấp dẫn của OFT và thu hút nhiều nhà đầu tư mới, từ đó tăng khối lượng và phí chuyển trên Stargate. Nếu điều này thúc đẩy nhiều ứng dụng nâng cấp token gốc của họ lên tiêu chuẩn OFT, thì Stargate sẽ được hưởng lợi từ khối lượng và phí chuyển tăng lên. 

 

Tóm lại, việc thêm OFT token vào giao diện người dùng của Stargate đã đem lại nhiều lợi ích cho cả người dùng lẫn các ứng dụng áp dụng tiêu chuẩn OFT.

Việc thêm OFT token vào giao diện người dùng của Stargate đã đem lại nhiều lợi ích
Việc thêm OFT token vào giao diện người dùng của Stargate đã đem lại nhiều lợi ích

Tổng kết

Tóm gọn, OFT và LayerZero đã có thể giải quyết vấn đề đa chuỗi mà thị trường crypto đang gặp phải. Các ứng dụng có thể hỗ trợ đa chuỗi cho native token bằng tiêu chuẩn OFT và phát hành token trên bất kỳ chain nào được kết nối với LayerZero. Tiêu chuẩn OFT cũng có thể được sử dụng để phát triển giao thức stablecoin phi tập trung cho thế hệ tiếp theo.

 

Tuy nhiên, tiêu chuẩn OFT vẫn còn là một khái niệm mới mẻ và buộc phải đẩy mạnh quy trình quảng bá để người dùng tin tưởng sử dụng. Ngoài ra, OFT vẫn còn còn một số rủi ro về mặt kỹ thuật. Hãy cùng chờ đợi những bước tiến mới trong tương lai của tiêu chuẩn OFT.